Blog Cameratoezicht smart city

Een ‘datalek’ in Amsterdam

Wiens privacy beschermen we nu?
Blog van Wim van Deijzen – oprichter en CEO van VCS
Gisteren las ik het nieuws: de politie Amsterdam ‘loerde’ onterecht in de data van milieucamera’s. Ze wordt stevig op de vingers getikt, er wordt wellicht zelf melding gemaakt van dit ‘datalek’ bij de AP! Zo’n nieuwsbericht raakt me. Willen we de keiharde onderwereld van Amsterdam nou stoppen of niet?

Wat is er aan de hand in Amsterdam? Via de gemeentecamera’s bij de milieuzone checkt de gemeente of er vervuilende auto’s de stad in komen. De politie kreeg jarenlang toegang tot beelden van deze camera’s. Dat was onterecht, zo blijkt uit adviezen van de gemeentelijke privacycommissie en extern adviesbureau PBLQ.

De politie doorzocht de cameradata op kentekens die verdacht waren vanuit eerder onderzoek. Dat mag niet zomaar volgens de wet. Burgers wisten niet dat ze door de milieucamera’s ook voor veiligheidsdoeleinden werden gefilmd. Ook is er vooraf geen gedegen plan gemaakt van het gebruik van de camera’s op die locaties.

PBLQ adviseert de gemeente nu niet alleen de samenwerking met de politie te stoppen, maar ook het delen van de data de afgelopen jaren te melden als datalek bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).

Krokodillentranen

Dit verhaal maakt mij boos. Het eerste woord dat dat bij me opkomt: krokodillentranen. Na het recente verschijnen van ‘De achterkant van Amsterdam’ was heel Amsterdam in rep en roer. Er zouden kosten nog moeite worden gespaard om de keiharde criminaliteit en halt toe te roepen.

‘Geen overdreven ingreep om criminelen te pakken’

Het doorzoeken van cameradata door de politie op verdachte kentekens (dus verdacht vanuit eerder onderzoek), lijkt mij persoonlijk geen overdreven ingreep om keiharde criminelen te pakken. Ik maak de politie dan ook geen verwijt. Wat mij betreft hoeven we de privacy van deze criminelen niet te beschermen.

De wet is de wet

Maar goed, ik moet het ook nuchter bekijken. Uiteraard moet de wet gehandhaafd worden. Dat is niet anders. Zelfs al zouden we soms nog véél harder willen lopen om de grote criminelen te stoppen.

Maar ik plaats wel kanttekeningen. Onze privacywetgeving is gevormd in tal van jaren, zo niet decennia. Intussen gaan de technologische ontwikkelingen razendsnel en blijft de wetgeving achter.

De afgelopen 4 jaar zijn er tal van technologische mogelijkheden bijgekomen. Juist ook op het gebied van big data, videocontentanalyse (VCA) en data-analyse. Hier houdt de wet vanzelfsprekend geen rekening mee. Dat is zonde en criminelen weten dat.

Kortom, sneller de wetgeving laten meebewegen met de technologische mogelijkheden lijkt me totaal geen overbodige luxe. Want juist met nieuwe technologieën – op basis van artificial intelligence – hoeven privacy en veiligheid elkaar niet uit te sluiten. Niet voor niets gaat de overheid zelf de investeringen hierin verdubbelen.

‘Algoritmes die afwijkingen categoriseren en filteren’

Patronen herkennen

Een voorbeeld: algoritmes die patronen herkennen, afwijkingen vaststellen, deze categoriseren en filteren. En die bij gerede twijfel meteen toestemming vragen van de officier van justitie voor nader onderzoek.

Dan pas achterhalen we persoonsgegevens en mogen we dit vergelijken met eerder onderzoek. Omdat het nu gaat om een verdachte.

Bij VCS hebben we methodes ontwikkeld waarbij we pas in de allerlaatste stap – dus na expliciete toestemming van de officier van justitie – een voertuig herleiden tot de eigenaar. Voor mij is dit geen ‘Big Brother’. Maar een slimme en effectieve manier om ongewenste maatschappelijke fenomenen in de kiem te smoren.

Voor de jeugdzorg

Ik heb het al eerder betoogd. Laten we méér doen met bestaande technologie om de criminele (drugs)wereld aan te pakken. Want het omgekeerde gebeurt nu! Moet de politie in Amsterdam nu langs bepaalde wegen zelf camera’s gaan ophangen om controles uit te voeren? Ze moeten die criminelen tóch opsporen. Waanzin. Dat geld kunnen we wel beter besteden, in de jeugdzorg bijvoorbeeld.

‘Zo’n ‘welles-nietes-discussie’ maakt me boos’

Schijntegenstelling

Daarom maakt zo’n ‘welles-nietes-discussie’ me zo boos. Het lijkt mensen soms meer om hun eigen gelijk te gaan, dan om het beste voor onze samenleving. Laten we verder kijken dan de schijntegenstelling tussen privacy en veiligheid. En samen kansen vinden om met technologie de privacy van inwoners, ondernemers, ambtenaren en bezoekers te beschermen, terwíjl we vechten voor meer veiligheid. Zullen we het voortaan zo doen?

Bronnen

Van Teeffelen, K. (2019, 16 oktober). Politie Amsterdam loerde onterecht in data van milieucamera’s [Nieuwsbericht]. Geraadpleegd via https://www.trouw.nl/binnenland/politie-amsterdam-loerde-onterecht-in-data-van-milieucamera-s~bba1398a/

Tops, P. Van Valkenhoef, J. Van der Torre, E & Van Spijk, L. (2018) Waar een klein land groot in kan zijn. Nederland en synthetische drugs in de afgelopen 50 jaar. Geraadpleegd via https://www.politieacademie.nl/actueel/SiteAssets/Paginas/Nederland-toppositie-in-synthetische-drugsproductie/Waar%20een%20klein%20land%20groot%20in%20kan%20zijn.pdf

Tops, P. Tromp, J. (2019) De achterkant van Amsterdam. Een verkenning van drugsgerelateerde criminaliteit. Geraadpleegd via https://assets.amsterdam.nl/publish/pages/918763/onderzoeksrapport_de_achterkant_van_amsterdam.pdf

Koenis, C. (2019, 8 oktober). Kabinet verdubbelt investeringen in kunstmatige intelligentie [Online artikel]. Geraadpleegd via https://www.bright.nl/nieuws/artikel/4877091/kabinet-verdubbelt-investeringen-kunstmatige-intelligentie-ai-economie

Blog smart city

Zo wordt uw city ‘smart’

Blog van Wim van Deijzen – oprichter en CEO van VCS
Bijna iedere stad in Nederland wil ‘smart’ worden, maar tegelijkertijd vragen bestuurders zich af: wat houdt een smart city precies in? En waar moeten we beginnen om er een te worden? Dit zijn mogelijk ook voor u herkenbare vragen. In deze blog doe ik mijn best deze te beantwoorden.

Een smart city is een stad die data gebruikt om slimmer beleid te maken, zodat de stad veiliger, aantrekkelijker en leefbaarder wordt. Ofwel: een fijnere stad voor alle inwoners en ondernemers! Bovendien helpt data bij het inzichtelijk maken van ondermijning.

Slim data genereren

Hoe dat werkt, datagedreven beleid maken? De ontwikkeling van het internet of things bracht een aantal vernieuwingen met zich mee. Objecten in openbare ruimtes zijn nu verbonden met een netwerk en kunnen zelfs gegevens uitwisselen. Zolang ze maar zijn uitgerust met een sensor en datatoegang of simkaart. Denk aan een observatiecamera, een verkeersregelinstallatie, een kentekencamera, een lantaarnpaal en een tegel met parkeersensor.

Al deze objecten samen noemen we een ‘grid’. Deze grid genereert data. En is verbonden met de bewoners, bezoekers en functies van de stad. Dankzij diverse vormen van connectiviteit, datamanagement en applicaties.

Aanpak VCS: een smart city worden

VCS biedt een gestandaardiseerde aanpak om een stad smart te maken. We zijn hierbij uitgegaan van de sensoren waar VCS al beschikking tot heeft: de 10.000 sensoren (camera’s) die in samenwerking met vele gemeenten in Nederland zijn geïnstalleerd. De zogenoemde ‘rode lopers’. Ieder stad in Nederland met een station (bus, tram, metro of trein) en stadcentra is een rode loper: de route van het station naar de stad. Waar dus stromen voetgangers, fietsers en auto’s zich bewegen en verplaatsen.

De camera’s maken het mogelijk om, met videocontentdata-analyse, data te verzamelen over aantal, stromen en dichtheid van verschillende verkeersdeelnemers. Direct én real-time.

De eerste stap zetten

Het verzamelen en beschikbaar stellen van alle informatie van de grid is de eerste stap naar een smart city. Deze informatie wordt pas écht waardevol wanneer we het kunnen combineren met bestaande informatiebronnen. Dat kan van alles zijn. Aangiften bij de politie, meldingen bij de gemeente, maar ook externe open data bronnen zoals van het KNMI, de RDW en het CBS.

Intelligent informatiesysteem

Het samenbrengen van al deze data gebeurt in ons dataplatform. Dit intelligente systeem combineert gestructureerde en ongestructureerde data uit de verschillende bronnen. Het ‘leest’ nagenoeg alle data-formats. Vervolgens analyseert het platform de ingebrachte data en wijst zo risicogebieden aan. Zo weet u als gemeente waar extra toezicht is vereist. Het informatiesysteem brengt dus niet alleen incidenten in kaart, maar kan deze ook voorspellen.

Optimaal gebruik

Alle informatie die u heeft verzameld wordt inzichtelijk weergegeven op een portal. Vanuit deze portal selecteert u informatie die voor u relevant is. Met het dashboard kunt u vervolgens deze informatiebronnen met elkaar koppelen en verrijken. Alles is mogelijk. Of u nu wilt weten of bezoekers zich overdag op een andere manier door de stad begeven dan ’s avonds, of wat voor invloed het weer heeft op de gebruikers van het openbaar vervoer.

Dankzij al deze data ziet u welke effectieve acties u kunt ondernemen. Zodat uw stad een nog prettigere plek wordt.

Maak ook van uw stad een ‘smart city’

VCS gaat graag met u in gesprek. Neem voor meer informatie of een gericht smartcityactieplan gerust contact met mij op.

Over de auteur

Ing. Wim van Deijzen (1958) startte VCS in 1992, na een carrière bij de douane, politie en recherche. Zijn bedrijf ontwikkelde zich als marktleider in publieke camerasystemen en softwarematige videocontentanalyse, met een breed klantenportfolio, waaronder gemeenten (o.a. Amsterdam, Antwerpen en Maastricht) en publieke dienstverleners (o.a. het Rijksmuseum, ProRail en verschillende vervoersbedrijven). De laatste jaren is VCS ook actief als tech-innovator, met smartcityoplossingen voor publieke veiligheid en leefbaarheid.

Nieuws smart city VCS Tech

Inspiratie: DataLab Amsterdam

VCS nam deel aan DataLab Amsterdam. Dit kenniscentrum biedt partijen de ruimte om hun visie te delen over het verkrijgen en gebruiken van data door de gemeente.

Wim van Deijzen presenteerde onze visie. Uitgangspunt was het gebruik van de al aanwezige sensoren (camera’s, zenders) en netwerken in de stad, die door VCS worden beheerd.

Deze sensoren worden gekoppeld aan onze software voor het analyseren, voorspellen en voorkomen van criminaliteit en overlast én het verbeteren van de leefomgeving.

Smartcityplatform InZicht

De tools die hiervoor worden ingezet heeft VCS in eigen beheer ontwikkeld tot een smartcityplatform onder de naam InZicht. Dit platform stelt gemeenten in staat om de aanwezige data voorspellend te gebruiken.

Zo kan men tijdig inspelen op risico’s en trends. De mogelijkheden zijn groot en situationeel in te richten op de vraag van de gebruiker.

Sotwareoplossingen

Middels onze softwareoplossingen is data te vergaren – en wordt het vertaald naar bruikbare stuurinformatie. Beleidsmakers hebben daarmee de tools in handen om de juiste inrichting aan hun beleid te geven.

Een aantal softwareoplossingen die VCS ontwikkelde:

  1. Coppweb
  2. WaakSamen
  3. Tik-In
  4. WinkelDief

De presentatie is door de gemeente goed ontvangen. VCS ziet ernaar uit om Amsterdam verder te helpen in de doelstelling om de stad voor te bereiden op de toekomst.